Giá vàng đạt đỉnh 4.831 USD rồi lao dốc, chứng khoán Mỹ bật tăng chỉ sau tuyên bố của ông Trump

Thị trường tài chính toàn cầu ngày 22/01/2026 chứng kiến một cuộc giằng co kịch tính: giá vàng phá kỷ lục rồi bất ngờ điều chỉnh, trong khi chứng khoán Mỹ bật tăng mạnh. Tất cả xoay quanh những diễn biến bất ngờ trong thương vụ Greenland, một bài kiểm tra pháp lý về quyền lực tổng thống đối với Fed, và những tuyên bố làm thay đổi tâm lý thị trường chỉ trong vài giờ.

Trong phiên giao dịch ngày 22/01/2026, tuyên bố của Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc đạt được “khung thỏa thuận” với NATO liên quan đến Greenland đã lập tức hạ nhiệt căng thẳng địa chính trị. Động thái này đẩy chứng khoán Mỹ tăng vọt từ 1.5% đến 1.7%, trong khi giá vàng vừa nhanh chóng điều chỉnh giảm sau khi lập kỷ lục mới ở 4.831,80 USD/ounce, phản ánh sự nhạy cảm tức thời của thị trường trước các sự kiện chính trị.

Giằng co địa chính trị Greenland

Sự biến động của thị trường bắt nguồn từ một chuỗi sự kiện chính trị liên quan đến Greenland, hòn đảo lớn nhất thế giới thuộc chủ quyền Đan Mạch nhưng có vị trí chiến lược then chốt ở Bắc Cực.

Tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới ở Davos, Tổng thống Trump đã có những phát biểu cứng rắn, khẳng định Greenland là “lợi ích an ninh quốc gia cốt lõi của Mỹ”. Ông tuyên bố Mỹ sẽ không sử dụng vũ lực nhưng cũng đưa ra một thông điệp đáng chú ý: “Các bạn có thể nói đồng ý và chúng tôi sẽ rất biết ơn. Hoặc các bạn có thể nói không và chúng tôi sẽ nhớ”.

Giới phân tích nhanh chóng diễn giải đây là một lời đe dọa ngầm. Peter Cardillo của Spartan Capital Securities nhận định những lời lẽ này “giúp giữ ngọn lửa của thị trường giá lên trong kim loại quý vẫn cháy vững”. Lo ngại về một cuộc khủng hoảng ngoại giao và thương mại mới giữa Mỹ và châu Âu đã đẩy nhà đầu tư đổ xô vào tài sản an toàn, đưa giá vàng lên đỉnh cao kỷ lục.

Tuy nhiên, diễn biến bất ngờ xảy ra chỉ vài giờ sau đó. Trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump đăng tải thông báo: “Dựa trên một cuộc họp rất hiệu quả với Tổng thư ký NATO Mark Rutte, chúng tôi đã hình thành khuôn khổ của một thỏa thuận tương lai đối với Greenland và, trên thực tế, là toàn bộ khu vực Bắc Cực”.

Ông tuyên bố: “Dựa trên sự thấu hiểu này, tôi sẽ không áp đặt các mức thuế dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/2”. Bài đăng cũng đề cập đến các cuộc thảo luận tiếp theo về “The Golden Dome” - một thuật ngữ được cho là liên quan đến an ninh và tài nguyên tại Greenland.

Động thái này ngay lập tức làm dịu bớt căng thẳng. Tổng thư ký NATO Mark Rutte xác nhận cuộc họp với ông Trump “rất tốt đẹp”. Ngoại trưởng Đan Mạch Lars Lokke Rasmussen hoan nghênh việc ông Trump “loại trừ khảo năng kiểm soát Greenland bằng vũ lực và tạm dừng cuộc chiến thương mại”.

Dù vậy, Liên minh châu Âu vẫn giữ kế hoạch họp khẩn cấp vào ngày 22/1, cho thấy mức độ quan ngại sâu sắc về vấn đề này.

Vàng rút lui, chứng khoán bùng nổ

Phản ứng của thị trường tài chính trước những diễn biến này vô cùng rõ nét và gần như tức thời. Trong phiên giao dịch chính thức trước thông báo của ông Trump, hợp đồng vàng giao tháng 1 trên sàn Comex đã tăng 1.5%, đóng cửa ở mức kỷ lục 4.831,80 USD/ounce. Đây là đỉnh cao mới trong bối cảnh vàng đã tăng 64% trong năm 2025 và thêm hơn 11% chỉ trong vài tuần đầu năm 2026.

Tuy nhiên, ngay sau bài đăng trên Truth Social, giá vàng nhanh chóng điều chỉnh giảm. Trong giao dịch sau giờ, giá vàng giao dịch quanh mức 4.836,20 USD/ounce, gần như không đổi so với mức đóng cửa nhưng đã rút khỏi đỉnh cao. Trái ngược hoàn toàn, hợp đồng bạc giao tháng 1 giảm mạnh 2.1% xuống 92,21 USD/ounce. Sự phân hóa này phản ánh đặc tính của hai kim loại: vàng là tài sản trú ẩn tinh khiết, còn bạc nhạy cảm hơn với triển vọng công nghiệp và kinh tế.

Trong khi đó, thị trường chứng khoán Mỹ đón nhận tin tức với sự hưng phấn rõ rệt. Chỉ số S&P 500 và Dow Jones Industrial Average cùng tăng 1.5%, còn Nasdaq Composite tăng mạnh 1.7%.

Thị trường trái phiếu cũng phản ứng tích cực, với lợi suất trái phiếu Kho bạc kỳ hạn 10 năm giảm 3 điểm cơ bản xuống 4.27%, và kỳ hạn 2 năm giảm 1 điểm cơ bản xuống 3.60%. Sự phục hồi mạnh mẽ này giúp bù đắp một phần đáng kể những tổn thất trước đó, khi mối đe dọa thuế quan khiến nhà đầu tư lo ngại về một cuộc chiến thương mại mới.

Xu hướng dài hạn

Mặc dù điều chỉnh trong ngắn hạn, phần lớn phân tích từ các tổ chức tài chính lớn vẫn duy trì cái nhìn lạc quan về xu hướng dài hạn của giá vàng.

Ewa Manthey, chiến lược gia hàng hóa tại ING, nhận định: “Vàng có thể đang tạm dừng, nhưng thị trường giá lên vẫn còn nguyên vẹn - với kỳ vọng cắt giảm lãi suất, căng thẳng địa chính trị dai dẳng và nhu cầu mua mạnh từ các ngân hàng trung ương tiếp tục nghiêng rủi ro về phía tăng”.

Bà Manthey nhấn mạnh rằng trong môi trường bất định vẫn ở mức cao, nhà đầu tư có xu hướng xem mọi nhịp điều chỉnh là cơ hội mua vào thay vì dấu hiệu đảo chiều.

Các tổ chức lớn như J.P. Morgan, Goldman Sachs và HSBC đều duy trì triển vọng tích cực, với nhiều dự báo giá vàng có thể chạm mốc 5.000 USD/ounce trong năm 2026 hoặc đầu năm 2027.