Lời nói đầu:Iran cảnh báo "zero restraint" nếu cơ sở năng lượng bị tấn công trở lại. Qatar mất 17% công suất LNG, thiệt hại 20 tỷ USD/năm sau đòn tập kích. Giá dầu khí leo thang, eo biển Hormuz bị phong tỏa.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đã đăng tải trên nền tảng X vào hôm thứ Năm rằng phản ứng của họ trước cuộc tấn công của Israel vào cơ sở hạ tầng chỉ sử dụng một “phần nhỏ” sức mạnh. Ông nhấn mạnh lý do duy nhất để kiềm chế là tôn trọng yêu cầu hạ nhiệt căng thẳng, đồng thời tuyên bố dứt khoát: “Sẽ không có sự kiềm chế nào nếu cơ sở hạ tầng của chúng tôi bị tấn công một lần nữa.” South Pars là mỏ cung cấp khí đốt nội địa lớn nhất của Iran, đáp ứng tới 80% nhu cầu khí đốt tự nhiên của cả nước.
Lời cảnh báo được đưa ra trong bối cảnh Qatar đang phải đánh giá thiệt hại tại Khu công nghiệp Ras Laffan, nơi xử lý khoảng 20% nguồn cung khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) toàn cầu, sau một cuộc tấn công từ phía Iran. Theo Tổng giám đốc điều hành QatarEnergy, ông Saad al-Kaabi, cuộc tấn công đã xóa sổ khoảng 17% công suất xuất khẩu LNG của Qatar, gây thiệt hại ước tính 20 tỷ đô la Mỹ về doanh thu hàng năm và đe dọa nguồn cung tới châu Âu và châu Á.
Ông al-Kaabi chia sẻ với hãng tin Reuters rằng hai trong số 14 dây chuyền xử lý LNG - các thiết bị được sử dụng để hóa lỏng khí đốt, và một trong hai cơ sở chuyển đổi khí thành lỏng của Qatar đã bị hư hại trong các cuộc tấn công của Iran trong tuần này. Công tác sửa chữa dự kiến sẽ khiến sản lượng 12,8 triệu tấn LNG mỗi năm bị ngừng lại trong vòng ba đến năm năm.
“Tôi chưa bao giờ trong những giấc mơ tồi tệ nhất lại nghĩ rằng Qatar, đất nước và khu vực của tôi, lại phải hứng chịu một cuộc tấn công như thế này, đặc biệt là từ một quốc gia Hồi giáo anh em vào đúng tháng lễ Ramadan”, ông al-Kaabi bày tỏ.
Trong khi đó, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tái khẳng định trong một cuộc họp báo rằng mục tiêu của cuộc chiến chống Iran là loại bỏ các mối đe dọa từ tên lửa đạn đạo và hạt nhân trước khi chúng được chôn sâu dưới lòng đất và trở nên miễn nhiễm với các cuộc không kích. Ông Netanyahu tuyên bố Israel và Mỹ đang phá hủy các nhà máy sản xuất linh kiện tên lửa, xóa sổ cơ sở công nghiệp của Iran và khẳng định cơ cấu chỉ huy và kiểm soát của Iran đang trong tình trạng hỗn loạn.
Thủ tướng Israel cũng nhấn mạnh nước này đã “đơn phương hành động” trong vụ không kích mỏ khí South Pars và sẽ tạm hoãn các cuộc tấn công tiếp theo vào cơ sở hạ tầng năng lượng theo yêu cầu từ Tổng thống Mỹ Donald Trump.
Trước đó cùng ngày, ông Trump cho biết đã yêu cầu Israel không tái diễn các cuộc tấn công vào cơ sở khí đốt của Iran, sau các đòn tập kích qua lại khiến giá năng lượng leo thang. Các cuộc tấn công của Iran vào cơ sở hạ tầng năng lượng đã làm gia tăng căng thẳng với các nước láng giềng Arab ở Vùng Vịnh, những nước lên án các vụ tấn công là vi phạm luật pháp quốc tế.
Iran cũng đã phong tỏa hiệu quả eo biển Hormuz, tuyến đường thủy quan trọng mà qua đó khoảng một phần năm sản lượng dầu và LNG của thế giới vận chuyển, đẩy giá xăng dầu tăng vọt và gây lo ngại toàn cầu về lạm phát gia tăng.
Trong cuộc phỏng vấn với Reuters, ông al-Kaabi cho biết QatarEnergy có thể phải tuyên bố bất khả kháng đối với các hợp đồng dài hạn cung cấp LNG cho Italy, Bỉ, Hàn Quốc và Trung Quốc lên đến 5 năm do hai dây chuyền bị hư hỏng. “Đây là những hợp đồng dài hạn mà chúng tôi phải tuyên bố bất khả kháng. Chúng tôi đã tuyên bố rồi, nhưng đó là trong ngắn hạn. Còn bây giờ, nó sẽ kéo dài bất kể thời gian cần thiết”, ông nói.
QatarEnergy trước đó đã phải tuyên bố bất khả kháng đối với toàn bộ sản lượng LNG sau các cuộc tấn công nhằm vào trung tâm sản xuất Ras Laffan. Ông al-Kaabi nhấn mạnh: “Để sản xuất khởi động lại, trước tiên cần có sự chấm dứt của các hành động thù địch.”
Theo ước tính, các đơn vị bị hư hại có chi phí xây dựng lên tới 26 tỷ đô la. Ông al-Kaabi cũng nhận định quy mô thiệt hại từ các cuộc tấn công đã khiến khu vực tụt lùi từ 10 đến 20 năm. “Nếu Israel tấn công Iran, đó là chuyện giữa Iran và Israel. Nó không liên quan gì đến chúng tôi và khu vực. Và vì vậy, bây giờ, tôi muốn nói rằng tất cả mọi người trên thế giới, dù là Israel, Mỹ hay bất kỳ quốc gia nào khác, đều nên tránh xa các cơ sở dầu khí”, ông al-Kaabi kêu gọi.
Tổng thư ký Hội đồng Hợp tác Vùng Vịnh Jasem Mohamed Albudaiwi nhận định các cuộc tấn công của Iran đã thể hiện bản chất hiếu chiến của chính quyền Tehran cũng như sự coi thường của nước này đối với an ninh và ổn định của khu vực và thế giới.