Bức tranh toàn cầu 2026: Các Ngân hàng Trung Ương thận trọng chuyển mình trong bão tố dữ liệu

Phân tích cùng WikiFX: Từ việc Fed tạm dừng sau một đợt cắt giảm gây tranh cãi, đến cuộc đua thắt chặt tiềm tàng ở châu Á, báo cáo mới nhất từ Franklin Templeton vẽ nên một năm 2026 với các chính sách tiền tệ đa dạng, được dẫn dắt bởi dữ liệu và thận trọng.

Năm 2026 mở ra với một bối cảnh chính sách tiền tệ toàn cầu phân hóa sâu sắc, nơi các ngân hàng trung ương (NHTW) hàng đầu thế giới đang tìm kiếm lối đi riêng sau những cơn sóng dữ liệu kinh tế hỗn độn. Báo cáo “Central Bank Watch - Steady as she goes” Q1/2026 của Franklin Templeton Fixed Income (FTFI), được công bố ngày 05/01/2026, cùng với các nguồn phân tích độc lập từ Bloomberg, Reuters và Financial Times, cho thấy một giai đoạn chuyển tiếp quan trọng.

Trong khi các NHTW lớn tại Bắc Mỹ và châu Âu có xu hướng giữ nguyên lãi suất (on hold) sau các chu kỳ nới lỏng, áp lực thắt chặt lại đang hình thành mạnh mẽ ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương, với Nhật Bản và Australia là những điểm nóng.

Bắc Mỹ: Tạm dừng để quan sát, nhưng nội bộ không hề tĩnh lặng

Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đã thực hiện mức cắt lãi suất 25 điểm cơ bản (bps) vào tháng 12/2025, đưa lãi suất mục tiêu lên 3.75%. Tuy nhiên, động thái này lại làm lộ rõ sự chia rẽ sâu sắc trong Nội các Thị trường Mở (FOMC). Ba thành viên đã bỏ phiếu phản đối, trong đó hai “diều hâu” muốn giữ nguyên lãi suất và một “bồ câu” muốn cắt mạnh 50 bps. Chủ tịch Jerome Powell tuyên bố chính sách hiện tại đã “nằm trong một phạm vi ước tính hợp lý của mức trung lập”, ngụ ý về một thanh ngang cao hơn cho bất kỳ đợt nới lỏng nào trong tương lai.

Điều đáng chú ý là, Powell tỏ ra bi quan về thị trường lao động, cho rằng số liệu việc làm có thể bị thổi phồng tới 60,000 việc mỗi tháng – một quan điểm trái ngược với những nâng cấp về dự báo tăng trưởng GDP và tiêu dùng kiên cường trong Bản tóm tắt Dự báo Kinh tế (SEP) của chính Fed.

FTFI dự báo Fed sẽ tạm dừng kéo dài ít nhất đến tháng 5/2026 khi nhiệm kỳ của ông Powell kết thúc, trừ khi suy yếu lao động buộc phải có các đợt cắt giảm để quản lý rủi ro. Trong khi đó, thị trường kỳ vọng một đợt cắt giảm nữa vào cuối năm. Fed cũng công bố kế hoạch mua tài sản 40 tỷ USD mỗi tháng để quản lý dự trữ, cho thấy sự linh hoạt trong việc mở rộng bảng cân đối kế toán khi cần.

Ở phía Bắc, Ngân hàng Trung ương Canada (BoC) đã giữ lãi suất ở mức 2.25% vào tháng 12, báo hiệu chu kỳ nới lỏng có thể đã kết thúc. Mặc dù số liệu GDP Q3/2025 tăng trưởng mạnh 2.6%, tăng trưởng chủ yếu nhờ vào sự sụt giảm của nhập khẩu, trong khi tiêu dùng trong nước lần đầu tiên co lại sau 5 năm. Tỷ lệ lạm phát cốt lõi vẫn ở mức cao nhưng không có dấu hiệu tăng tốc.

FTFI cho rằng BoC sẽ duy trì lãi suất ổn định trong suốt năm 2026, mặc dù thị trường vẫn kỳ vọng một lần tăng lãi suất vào quý IV. Tương lai của hiệp định thương mại US-Mexico-Canada được ghi nhận là một yếu tố có thể ảnh hưởng đến triển vọng chính sách.

Châu Âu: Kiên nhẫn với xu hướng tăng trưởng cải thiện

Ngân hàng Trung ương Châu Âu (ECB) và Riksbank (Thụy Điển) thể hiện sự thoải mái khi tạm dừng sau khi kết thúc chu kỳ nới lỏng. ECB nhất trí giữ lãi suất ở 2.0% trong tháng 12, đồng thời nâng dự báo tăng trưởng và lạm phát theo hướng “diều hâu” hơn. Tăng trưởng GDP thực được điều chỉnh lên 1.4% cho 2025 và 1.2% cho 2026, trong khi lạm phát lõi dự kiến ở mức 2.2% vào 2026, phần nào phản ánh tác động của hệ thống giao dịch khí thải mới.

FTFI kỳ vọng ECB sẽ duy trì lãi suất trong thời gian dài, với khả năng tăng nhẹ vào đầu năm 2027.

Riksbank cũng giữ lãi suất ở 1.75%, với lộ trình lãi suất được điều chỉnh tăng nhẹ, hướng tới một lần tăng lãi suất vào năm 2027. Điều này diễn ra bất chấp dự báo lạm phát sẽ giảm sâu dưới 1% vào năm 2026 nhờ các biện pháp cắt giảm thuế. Thị trường lao động yếu với tỷ lệ thất nghiệp dự kiến vẫn trên 8.5% là rào cản chính cho việc thắt chặt sớm.

Trái ngược với sự kiên định của ECB và Riksbank, Ngân hàng Anh (BoE) và Norges Bank (Na Uy) vẫn đang trên đà nới lỏng thận trọng. BoE đã hạ lãi suất xuống 3.75% trong một quyết định sít sao với tỷ lệ phiếu 5-4, và dự báo sẽ có thêm một đợt cắt 25 bps vào mùa xuân 2026. Norges Bank kỳ vọng chỉ một lần cắt giảm vào tháng 6/2026, do lạm phát lõi vẫn dai dẳng quanh mức 3% và đồng Krone yếu gây áp lực lạm phát nhập khẩu.

Trong khi đó, Ngân hàng Quốc gia Thụy Sĩ (SNB) được kỳ vọng sẽ giữ lãi suất ở 0% ít nhất đến hết 2026, với rào cản để quay lại lãi suất âm là rất cao. SNB được cho là sẽ ưu tiên can thiệp ngoại hối để kiểm soát áp lực tiền tệ.

Châu Á - Thái Bình Dương: Sân chơi của những “Diều hâu” tiềm năng

Khu vực này đang nổi lên như tâm điểm của những chuyển biến chính sách thắt chặt. Đáng chú ý nhất là Ngân hàng Nhật Bản (BoJ), với điểm số FTFI lên tới +3.5, có xu hướng thắt chặt mạnh nhất trong báo cáo. BoJ đã tăng lãi suất lên 0.75% vào tháng 12/2025, và Thống đốc Kazuo Ueda nhấn mạnh sự cần thiết của việc tăng lãi suất kịp thời để đạt mục tiêu lạm phát 2%.

Bất chấp các biện pháp kiểm soát giá cả của chính phủ sẽ kéo giảm lạm phát trong nửa đầu 2026, động lực giá cơ bản vẫn được cho là sẽ dai dẳng. FTFI dự báo hai lần tăng lãi suất nữa trong năm 2026, nhiều hơn so với kỳ vọng một lần của thị trường.

Australia và New Zealand đang trong một cuộc đua thú vị để xem ai sẽ là nước phát triển đầu tiên ở khu vực tăng lãi suất. Kinh tế Australia tỏ ra mạnh mẽ bất thường với thị trường lao động vững chắc, trong khi lạm phát có dấu hiệu quay trở lại khi chỉ số CPI cắt giảm trung bình tăng 1.0% trong Q3/2025. FTFI nhận định động thái tiếp theo của Ngân hàng Dự trữ Australia (RBA) nhiều khả năng là tăng lãi suất chứ không phải cắt giảm, mặc dù thời điểm vẫn là ẩn số.

Ở New Zealand, sau khi cắt giảm mạnh 75 bps trong Q4/2025, nền kinh tế có dấu hiệu phục hồi rõ rệt với GDP Q3 tăng trưởng 1.1%. Ngân hàng Dự trữ New Zealand (RBNZ) được kỳ vọng sẽ tạm dừng kéo dài trong năm 2026, nhưng có thể là một trong những NHTW đầu tiên ở thế giới phát triển tăng lãi suất vào đầu 2027.

Tại Đông Bắc Á, Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc (BoK) được dự báo sẽ tạm ngưng kéo dài ở mức lãi suất 2.5% để ủng hộ tăng trưởng, trong khi vẫn cảnh giác với rủi ro ổn định tài chính từ thị trường bất động sản.

Ngân hàng Nhân dân Trung Hoa (PBoC) lại là trường hợp đặc biệt với điểm số FTFI cực kỳ “bồ câu” ở mức -5.0. Mặc dù đã thừa nhận cần đảo ngược xu hướng giảm phát, không gian cho nới lỏng tiền tệ mạnh tay bị hạn chế bởi biên lợi nhuận lãi ròng của ngân hàng ở mức thấp kỷ lục.

FTFI kỳ vọng PBoC sẽ thực hiện các biện pháp nới lỏng từng bước và có mục tiêu, như cắt tỷ lệ dự trữ bắt buộc (RRR) 50 bps và lãi suất chính sách 10 bps trong nửa đầu năm.

Ở Nam Á, Ngân hàng Dự trữ Ấn Độ (RBI) được cho là đã kết thúc chu kỳ cắt giảm sau khi hạ lãi suất repo xuống 5.25% vào tháng 12/2025. Với lạm phát thấp kỷ lục nhưng tăng trưởng dự kiến vẫn mạnh mẽ ở mức trên 7%, RBI sẽ tập trung vào các biện pháp tăng cường thanh khoản để đảm bảo hiệu quả truyền dẫn của các đợt cắt giảm trước đó.

2026: Một năm của sự thận trọng có chọn lọc

Năm 2026 hứa hẹn là một năm mà các NHTW không còn di chuyển đồng bộ như trước đây. Sự phân hóa chính sách trở nên rõ nét giữa các khu vực và ngay trong nội bộ từng tổ chức.

Xu hướng chung là sự thận trọng tối đa: tạm dừng để quan sát tác động đầy đủ của các động thái trước đó, đồng thời sẵn sàng phản ứng linh hoạt trước những biến động bất ngờ của dữ liệu.

Trong khi các nền kinh tế phát triển ở Bắc Mỹ và châu Âu có vẻ đã đạt đến đỉnh của chu kỳ nới lỏng, thì châu Á lại đang chuẩn bị cho một chương mới với những dấu hiệu thắt chặt đầu tiên, dẫn đầu là Nhật Bản.